Zamek krzyżacki w Olsztynku

Atrakcje na Mazurach

Dlaczego warto tu przyjechać

Zamek krzyżacki w Olsztynku, wzniesiony w latach 1349-1366 na polecenie komtura ostródzkiego Günthera von Hohensteina, wyróżniał się na tle innych zamków zakonu tym, że nie pełnił funkcji klasztoru ani siedziby komtura, lecz był rezydencją burgrabiego odpowiedzialnego za ściąganie należności podatkowych i kontrolę szlaku handlowego z południa na północ. Zbudowany na miejscu wcześniejszego pruskiego grodu, dziś stanowi część zabudowań szkolnych miasta.

Historia i charakter miejsca

Zamek powstał na planie czworokąta, z wieżą i murami obwodowymi, a jego trzy lub cztery skrzydła - jak wskazuje zachowany XVII-wieczny miedzioryt - otaczały sklepione piwnice. Głównym skrzydłem było to usytuowane od strony miasta, od północy, a badania archeologiczne z 2006 roku potwierdziły też istnienie skrzydła południowego, co pozwoliło lepiej odtworzyć pierwotny układ budowli.

Historia zamku obfitowała w zwroty akcji - po ukończeniu budowy gościł tu sam wielki mistrz zakonu krzyżackiego Winrich von Kniprode, a w 1410 roku, po klęsce zakonu pod Grunwaldem, obiekt zajęli mieszczanie i oddali go we władanie Władysława Jagiełły. Kolejne stulecia przyniosły dalsze zniszczenia i przebudowy - zamek uszkodzono w 1414 roku, w 1610 przekształcono w arsenał, a w 1656 zniszczyły go wojska tatarskie.

W połowie XIX wieku do zabudowań zamkowych dobudowano neogotyckie skrzydło wschodnie i przekształcono obiekt w gimnazjum, którego dyrektorem był historyk Max Toeppen, a wśród uczniów znalazł się między innymi Emil Behring, pierwszy laureat Nagrody Nobla w dziedzinie medycyny. Po II wojnie światowej zachowane fragmenty zamku włączono w budynek szkolny, który funkcjonuje do dziś jako siedziba miejscowego zespołu szkół.

Co zobaczysz na miejscu

Jak zaplanować wizytę

Zamek jest obecnie częścią czynnej szkoły, dlatego zwiedzanie ogranicza się głównie do oglądania bryły zewnętrznej i tablicy pamiątkowej na dziedzińcu. Warto połączyć wizytę ze zwiedzaniem pobliskiego skansenu w Olsztynku oraz ruin Mauzoleum Hindenburga. Aktualne informacje o dostępności terenu szkolnego sprawdź przed przyjazdem.