Rezerwat Jezioro Zdedy

Atrakcje na Mazurach

Dlaczego warto tu przyjechać

W gminie Orzysz, w powiecie piskim, leży rezerwat Jezioro Zdedy - obszar chroniący nie samą taflę wody, lecz pas trzcinowisk, łąk i lasów otaczających zachodni brzeg jeziora. Rezerwat utworzono w 2003 roku na powierzchni ponad stu osiemdziesięciu hektarów, obejmując ochroną czynną miejsce zlotowiskowe żurawia oraz cenne siedliska roślinne i zwierzęce związane z podmokłymi terenami wokół jeziora. To jeden z młodszych rezerwatów na Mazurach, powołany już w obecnym stuleciu z myślą o zachowaniu jednego z ważniejszych w regionie miejsc gromadzenia się żurawi.

Historia i charakter miejsca

Większość powierzchni rezerwatu zajmują torfowiska, głównie niskie, oraz rozległe łąki, a zbiorowiska leśne reprezentuje przede wszystkim ols porzeczkowy rosnący w bardziej podmokłych zagłębieniach. Ta kombinacja siedlisk otwartych i leśnych sprawia, że teren jest wyjątkowo atrakcyjny dla ptaków, które znajdują tu zarówno miejsca żerowania, jak i schronienia.

Ochronie podlega dwanaście gatunków roślin naczyniowych, w tym kruszczyk błotny, gnidosz błotny i kukułka krwista, a także mchy i porosty, między innymi sierpowiec błyszczący. Na terenie rezerwatu i w jego okolicy stwierdzono aż dziewięćdziesiąt gatunków ptaków lęgowych i przelotnych - obok żurawia można tu spotkać zielonkę, bąka, cietrzewia, derkacza, podróżniczka czy srokosza.

Rezerwat jest też ostoją większych ssaków - łosia i bobra, które znajdują w podmokłych, trudno dostępnych partiach terenu dogodne warunki bytowania. Warto pamiętać, że północna część rezerwatu sąsiaduje z granicami czynnego poligonu wojskowego Orzysz, co należy uwzględnić, planując trasę zwiedzania.

Co zobaczysz na miejscu

Jak zaplanować wizytę

Najlepszą porą na obserwację żurawi są wczesne poranki i okres jesiennych zlotów przed odlotem ptaków na zimowiska. Ze względu na sąsiedztwo poligonu wojskowego warto trzymać się dostępnych, oznakowanych tras i nie wchodzić na tereny wojskowe. Rezerwat leży w pobliżu Orzysza, co pozwala połączyć wizytę ze zwiedzaniem miasta i okolicznych jezior. Zalecane jest zabranie lornetki oraz odpowiedniego obuwia na podmokły teren.