Kanał Jagielloński

Atrakcje na Mazurach

Dlaczego warto tu przyjechać

Kanał Jagielloński, dawniej zwany Kanałem Krafulskim, to jedna z najstarszych sztucznych dróg wodnych w regionie, wybudowana w 1483 roku. Łączy rzekę Elbląg z Nogatem i stanowi najkrótsze połączenie wodne Elbląga z Gdańskiem - poprzez Nogat, Szkarpawę oraz śluzy Gdańska Głowa i Przegalina. Choć dziś kanał stracił dawne znaczenie transportowe, głównie z powodu niskiego mostu drogowego w Kępkach, uniemożliwiającego przepływ większych jednostek, pozostaje ciekawym celem dla miłośników kajakarstwa i historii inżynierii wodnej Żuław.

Historia i charakter miejsca

Historia kanału sięga końca XV wieku i wiąże się bezpośrednio z problemami, jakie sprawiała miastu rzeka Nogat. W 1483 roku, by uchronić port w Elblągu przed zamulaniem, koryto Nogatu skierowano w miejscowości Wierciny na północ, wprost do Zalewu Wiślanego, z pominięciem dotychczasowego ujścia do rzeki Elbląg. Decyzja ta rozwiązała problem zamulania portu, ale jednocześnie odcięła miastu najkrótsze połączenie wodne z Wisłą.

Aby przywrócić tę łączność, w latach 1494-1495 wybudowano Kanał Krafulski, łączący Nogat bezpośrednio z portem elbląskim. Od tego momentu możliwe stało się przeciąganie jednostek wodnych przez ludzi i zwierzęta pociągowe wzdłuż całej trasy. Charakterystyczny, łukowaty kształt kanału wynika z tego, że poprowadzono go wzdłuż dawnego koryta jednego z historycznych ujść rzeki Elbląg.

Do dziś pod mostem w miejscowości Bielnik Drugi zachowały się oryginalne, otwarte i zablokowane kotwami wrota przeciwpowodziowe - pozostałość po śluzie zbudowanej na przełomie 1897 i 1898 roku, jednej z dwóch, jakie kiedyś działały w tym miejscu osobno dla małych i dużych jednostek. Współcześnie kanał, sklasyfikowany jako droga wodna klasy II, służy głównie turystyce - kajakarzom i żeglarzom pokonującym trasę między Elblągiem a Zalewem Wiślanym.

Co zobaczysz na miejscu

Jak zaplanować wizytę

Kanał Jagielloński najlepiej poznać podczas spływu kajakowego lub rejsu, wypożyczając sprzęt w Elblągu lub okolicznych wypożyczalniach na Żuławach Elbląskich. Osoby niepłynące kajakiem mogą zobaczyć zachowane wrota przeciwpowodziowe przy moście w Bielniku Drugim, dojeżdżając tam samochodem. Trasę warto połączyć ze zwiedzaniem Elbląga i, w dalszej kolejności, z wyprawą na Kanał Elbląski, jedną z głównych atrakcji wodnych regionu.