Cerkiew pw. Świętej Trójcy

Atrakcje na Mazurach

Dlaczego warto tu przyjechać

Cerkiew Świętej Trójcy w Braniewie mieści się w budynku o kilkusetletniej historii - dawnym kościele gotyckim wzniesionym w 1437 roku, przebudowywanym w kolejnych stuleciach. Po drugiej wojnie światowej świątynia była poważnie zniszczona i odbudowana dopiero w 1951 roku, przez lata pełniąc funkcję kaplicy przedpogrzebowej. Przełom nastąpił w 1992 roku, gdy po długich staraniach budynek przekazano wiernym obrządku greckokatolickiego. Inauguracyjną mszę odprawił wówczas biskup Jan Martyniak, a w uroczystości wzięło udział ponad 300 osób. Dziś to jedna z niewielu czynnych cerkwi greckokatolickich na Warmii, warta odwiedzenia ze względu na zabytkowe wyposażenie wnętrza.

Historia i charakter miejsca

Budowla powstała na początku XVI wieku jako świątynia salowa, pięcioosiowa, założona na planie prostokąta z trójbocznym zamknięciem od wschodu - typowym dla późnogotyckiej architektury sakralnej regionu. W kolejnych wiekach kościół wielokrotnie przebudowywano: w latach 1583-1584 oraz w XVII i XVIII stuleciu. Z tego okresu, dokładnie z lat 1681-1686, pochodzą niższa, kwadratowa zakrystia przylegająca od wschodu oraz kruchta od strony północnej.

We wnętrzu zachowało się cenne wyposażenie. Późnobarokowy ołtarz główny wyszedł z warsztatu Jana Freya i przedstawia scenę Trójcy Świętej wraz z figurami świętego Augustyna i świętego Ambrożego. Oprócz niego w świątyni znajdują się rokokowa Pietà z 1773 roku oraz XVI-wieczna rzeźba Chrystusa Ecce Homo - elementy, które przetrwały mimo burzliwych dziejów budynku, w tym poważnych zniszczeń wojennych w 1945 roku i odbudowy w 1951.

Po wojnie kościół pełnił rolę kaplicy przedpogrzebowej, dopóki w 1992 roku nie przekazano go formalnie parafii greckokatolickiej - decyzja zapadła po długich sporach o przynależność wyznaniową obiektu. W listopadzie 2016 roku świątynię zamknięto z powodu groźnych spękań ściany frontowej, grożących zawaleniem. Rok później przeprowadzono prace zabezpieczające, finansowane częściowo z dotacji Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, a częściowo ze środków samorządu i darczyńców, co pozwoliło przywrócić cerkiew wiernym.

Co zobaczysz na miejscu

Jak zaplanować wizytę

Cerkiew jest czynną świątynią parafialną obrządku greckokatolickiego, dlatego zwiedzanie warto uzgodnić z porami nabożeństw lub kontaktem z parafią - aktualne informacje sprawdź przed przyjazdem. Znajduje się przy ulicy Kościuszki w Braniewie, blisko innych zabytków miasta, w tym katedry i pozostałości murów miejskich. To dobry punkt na trasie zwiedzania Warmii historycznej, łączącej Braniewo z Fromborkiem i Elblągiem.